विराटनगर — विराटनगरस्थित जिल्ला कारागार मोरङमा सोमबार बिहान सुरक्षा निकायले ठूलो संख्यामा सुरक्षाकर्मी परिचालन गरेर खानतलासी थालेपछि कैदीबन्दी आन्दोलित भएका छन्। विराटनगर–८ हाटखोलास्थित कारागारको ‘बी ब्लक’का कैदीबन्दी विभिन्न माग राख्दै छतमा चढेर नाराबाजीमा उत्रिएपछि कारागार परिसरमा तनावको अवस्था सिर्जना भएको हो।

सुरक्षा निकायले कारागारभित्र लागूऔषधलगायत अवैध वस्तु लुकाएर राखिएको सूचनाका आधारमा सर्च अभियान चलाएको जनाएको छ। तर, खानतलासीका क्रममा हालसम्म गम्भीर प्रकृतिका अवैध वस्तु फेला परेको जानकारी प्रशासनले दिएको छैन।

मोरङका सीडीओ युवराज कट्टेल, जिल्ला प्रहरी कार्यालय मोरङका प्रमुख एसपी कवित कटुवाललगायत सुरक्षा अधिकारीको उपस्थितिमा सोमबार बिहानैदेखि कारागारमा संयुक्त सुरक्षा टोली परिचालन गरिएको थियो। नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीको टोलीले कारागारका विभिन्न भागमा खानतलासी गरेको हो।

सुरक्षा सर्चसँगै केही कैदीबन्दीलाई अन्यत्र स्थानान्तरण गर्ने तयारीसमेत गरिएको थियो। तर, स्थानान्तरणको तयारीबारे जानकारी पाएपछि कैदीबन्दीले विरोध जनाएपछि प्रक्रिया तत्काल रोकिएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मोरङले जनाएको छ।

कैदीबन्दीले भने कारागारभित्र हुने आर्थिक तथा मानसिक शोषण अन्त्य गर्नुपर्ने, आफूहरूमाथि गरिने व्यवहार सुधार गर्नुपर्ने लगायतका माग अघि सारेका छन्। उनीहरूले कारागार प्रशासनको व्यवहार र व्यवस्थापनप्रति असन्तुष्टि जनाउँदै छतमा चढेर नाराबाजी गरेका हुन्।

प्रशासनले भने खानतलासीलाई कारागारको नियमित सुरक्षा प्रक्रियाका रूपमा व्याख्या गरेको छ। कारागारभित्र अवैध वस्तु प्रवेश वा लुकाइएको हुनसक्ने सूचनाका आधारमा सर्च गरिएको सुरक्षा अधिकारीहरूको भनाइ छ।

खानतलासीका क्रममा अहिलेसम्म गम्भीर प्रकृतिको अवैध सामग्री फेला परेको पुष्टि नभए पनि सुरक्षा निकायले कारागारभित्रको अवस्था निगरानीमा राखेको छ। कैदीबन्दीको विरोध र सर्च अभियान एकैपटक भएपछि कारागारको सुरक्षा व्यवस्थालाई थप कडा बनाइएको छ।

स्थिति नियन्त्रणमा आएपछि स्थानान्तरण गर्नुपर्ने कैदीबन्दीलाई अन्यत्र लैजाने प्रशासनको तयारी छ। तर, कैदीबन्दीले उठाएका आर्थिक, मानसिक शोषण र व्यवहार सुधारसम्बन्धी मागबारे तत्काल के निर्णय हुन्छ भन्ने स्पष्ट भइसकेको छैन।

कारागारभित्र सुरक्षा सर्चको कारण उत्पन्न तनाव र कैदीबन्दीको विरोधले कारागार व्यवस्थापनमा सुरक्षा अनुशासनसँगै बन्दीको व्यवहार, सुविधा र अधिकारसम्बन्धी प्रश्नसमेत सतहमा ल्याएको छ। प्रशासनले अवैध गतिविधि नियन्त्रणका लागि सर्चलाई आवश्यक सुरक्षा कदमका रूपमा अघि बढाएको छ भने कैदीबन्दीले आफूहरूमाथि हुने व्यवहार र व्यवस्थापन सुधारको माग उठाएका छन्।

अहिले कारागार परिसरमा नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीको संयुक्त टोली परिचालन गरिएको छ। प्रशासनले अवस्था सामान्य भएपछि आवश्यक प्रक्रिया अघि बढाउने जनाएको छ।