चीनियाँ धर्म गुरुको भ्रमण सरकारले रोकपछि निम्तो पठाउने ल्हारक्याल लामा सम्पर्कविहिन

काठमाडौँ– काठमाडौंको याक एन्ड यती होटलमा बिहीबारदेखि आयोजना हुन लागेको ४ दिने ‘नानहाई बुद्धिजम राउन्ड टेबल’मा सहभागीताका लागि चीनियाँ धर्मगुरु पन्चेन लामा (ग्यात्सेन नोर्बु) लाई बोलाएर लुम्बिनी विकास कोषका अध्यक्ष ल्हारक्याल लामा सम्पर्कविहिन भएका छन्।
सम्भावित भूराजनीतिक प्रभावका कारण नेपाल सरकारले पञ्चेनको भ्रमण रोकेपछि कोषका अध्यक्ष लामा सञ्चार सम्पर्क बन्द गरेर सम्पर्कविहिन भएका हुन। खास गरी पञ्चेनको नेपाल भ्रमणलाई लिएर भारत र अमेरिकाले चासो राखेपछि नेपाल सरकारले उनको भ्रमणमा रोक लगाएको हुन सक्ने आशंका छ।
कोषका पदाधिकारीका अनुसार पञ्चेनको भ्रमणका लागि तारतम्य मिलाउनले काम ल्हारक्यालले नै मिलाएका थिए। तर, सरकारले उनको भ्रमणमा रोक लगाएपछि सरकारी संयन्त्रलाई दोश दिएर लामा सम्पर्कविहिन भएको जनाईएको छ। स्रोतका अनुसार ल्हारक्याल अहिले काठमाडौंको याक एन्ड यती होटलमै बसेका छन्।
नानहाई बुद्धिजम राउन्ड टेबलमा सहभागी हुन करिब २० देशका सरकारी अधिकारी र भिक्षुहरू आउन लागेका छन्। चीनको छेन्दुबाट एयर चाइनाको चार्टर्ड विमान नेपाल आउँदै छ। धर्मगुरुहरू लिएर आउने भएकाले उनीहरूको सबै जानकारी नेपाललाई दिइएको छैन।
नेपालस्थित चिनियाँ दूतावासले पनि यस वारेमा जानकारी दिएको छैन। तर उनी अर्कै नाममा पनि नेपाल आउन सक्ने सूचनापछि सरकारी संयन्त्रलाई हाइअलर्टमा राखिएको छ। सूचना अनुसार पञ्चेन १४ डिसेम्बरमा नेपाल आइसक्ने बताइएको थियो। तर, पञ्चेन आउन लागेको सूचनापछि प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले नै भ्रमणका विषयमा चासो राखेका थिए। त्यसपछि गृहमन्त्री रमेश लेखक हुँदै गृहसचिव गोकर्णमणि दुवाडी र पर्यटन सचिव गणेशप्रसाद पाण्डेयबीच बुधबार लामो छलफल भएर पञ्चेनको भ्रमण रोकिएको स्रोतले जनाएको छ।
पञ्चेन लामा, भारत निर्वासनमा रहेका १४औं दलाई लामाले उत्तराधिकारी घोषणा नगरेका तर चीन सरकारले नियुक्त गरेका धर्मगुरु हुन। विश्वभर सम्मानित ८९ वर्षीय दलाई लामाले आफ्नो पुनर्जन्मको अधिकार आफूमा निहित राखेका छन्। तर चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी (सिसिपी) ले आफ्नो मनोनीत उत्तराधिकारी ग्यात्सेन नोर्बुलाई अघि बढाइरहेको छ।
परम्परागत तिब्बती बौद्ध परम्परामा नोर्बुलाई पञ्चेन लामाका रूपमा प्रयोग गरेर दलाई लामालाई निस्तेज गर्ने चीनको प्रयास रहेको अमेरिकालगायत मुलुकले आरोप लगाएका छन्।
एक वर्षअघि यस्तै एउटा कार्यक्रममा दलाई लामालाई पनि नेपाल प्रवेशमा रोक लगाइएको थियो। लुम्बिनी प्रदेशको तत्कालीन सरकारको प्रत्यक्ष संलग्नता र आयोजनामा २८ र २९ फागुन ०८० मा आयोजित बालबालिका, विकास र शान्तिका लागि शिखर सम्मेलनमा दलाई लामा आउन लागेका थिए।
अमेरिकी संस्था लरिएट्स एन्ड लिडर्सद्वारा आयोजित उक्त सम्मेलनमा सहभागी हुन आउन लागेका दलाई लामालाई नेपाल सरकारले अनुमति दिएन। दलाई लामाको सन्दर्भले त्यो सम्मेलनमा विवाद समेत भएको थियो।